แหล่ง
ทุกตัวเลขในเล่มมีที่มาอยู่ที่นี่ แต่ละรายการบอกว่าตัวเลขนั้นมาจากไหน มั่นใจได้แค่ไหน และอะไรที่เล่มนี้ไม่ได้เปิดอ่านเอง ระดับความมั่นใจมีสามระดับ ยืนยัน คือเปิดอ่านต้นฉบับหรือเอกสารชั้นต้นแล้ว ยืนยันผ่านแหล่งรอง คือตัวเลขตรงกันหลายแหล่งแต่ต้นฉบับเปิดไม่ได้ในวันที่ตรวจ อ่อน คือพิมพ์ได้เฉพาะทิศทาง หรือเป็นคำเล่าของคนคนเดียว ตรวจครั้งสุดท้ายวันที่ 2 ตุลาคม 2026
ก่อนม่านเปิด
- ตัวละครห้าตัว แต่งขึ้นทั้งหมด
- ห้าความเชื่อที่เล่มนี้หักล้าง: แหล่งของแต่ละเรื่องอยู่ในบทที่ระบุไว้ข้างล่าง
บทที่ 1 · ช่องว่างที่ทำให้อ้าปากค้าง
- Schultz, W., Dayan, P. & Montague, P. R. (1997). A neural substrate of prediction and reward. Science 275: 1593–1599 — ยืนยัน · บทความนี้เป็นการสรุปพร้อมแบบจำลองคำนวณ ข้อมูลการบันทึกเซลล์อยู่ในงานของ Schultz และคณะก่อนหน้านั้น ราวปี 1993 เป็นต้นมา · https://www.its.caltech.edu/~jkenny/nb250c/papers/Schultz-1997.pdf
- Shannon, C. E. (1948). A Mathematical Theory of Communication. Bell System Technical Journal — ยืนยัน (ความรู้มาตรฐาน)
- ตัวเลข bit ทั้งหมดคำนวณเองโดยเล่มนี้: ความประหลาดใจ = จำนวนครั้งที่ต้องหารสองจาก 1 ถึงโอกาสนั้น · 1 ใน 2 = 1 · 1 ใน 6 ≈ 2.58 · 1 ใน 52 ≈ 5.70 · 1 ใน 100 ≈ 6.64 · 1 ใน 1,000 ≈ 9.97 · 1 ในล้าน ≈ 19.93 (2 ยกกำลัง 20 = 1,048,576)
- Itti, L. & Baldi, P. (2009). Bayesian surprise attracts human attention. Vision Research 49: 1295–1306 · 72% ของการกระโดดของตาไปที่จุดที่ประหลาดใจกว่าค่าเฉลี่ย 84% ตรงจุดที่ทุกคนมองพร้อมกัน — ยืนยัน (บทคัดย่อ) · https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/18834898/
- convincer เป็นศัพท์ในวงการมายากล
- บทนี้จะผิดเมื่อ มีงานแสดงว่าความประหลาดใจที่คนรายงาน ไม่สัมพันธ์กับความมั่นใจก่อนเกิดเหตุ หรือความแน่นอนก่อนหน้าที่สูงขึ้นทำให้ความประหลาดใจลดลง
บทที่ 2 · กลจบก่อนคุณเริ่มดู
- Teller (2012). Teller Reveals His Secrets. Smithsonian Magazine, March 2012 · หลักเจ็ดข้อ อ้างคำต่อคำ · แมลงสาบ 500 ตัวบนโต๊ะของ David Letterman ใช้เวลาเตรียมหลายสัปดาห์ จ้างนักกีฏวิทยา ช่องลับจากแผ่นโฟม — ยืนยัน · https://www.smithsonianmag.com/arts-culture/teller-reveals-his-secrets-100744801/
- Dai Vernon กับ Houdini, 6 กุมภาพันธ์ 1922, ชิคาโก · จำนวนรอบ (เจ็ด บางฉบับว่าห้า) มาจากคำเล่าของ Vernon ผ่านชีวประวัติโดย David Ben (2006) ไม่มีบันทึกร่วมสมัย — อ่อน (ตัวเลขรอบ) · https://www.wildabouthoudini.com/2022/02/the-professor-fooled-houdini-100-years.html
- P. T. Selbit · แสดงให้ผู้จัดดูที่ St George's Hall ธันวาคม 1920 · เปิดแสดงต่อสาธารณะที่ Finsbury Park Empire 17 มกราคม 1921 — ยืนยันผ่านแหล่งรอง · https://en.wikipedia.org/wiki/P._T._Selbit
- off-beat เป็นศัพท์ในวงการมายากล
- บทนี้จะผิดเมื่อ มีงานแสดงว่าการให้คนดูรู้ล่วงหน้าว่ากลเริ่มตอนไหน ไม่ทำให้จับวิธีได้ง่ายขึ้น
บทที่ 3 · ดูมือนี้
- Simons, D. J. & Chabris, C. F. (1999). Gorillas in our midst. Perception 28: 1059–1074 · ผู้ดู 192 คน 54% สังเกตเห็น 46% ไม่เห็น · ผู้หญิงกางร่มถูกเห็นบ่อยกว่ากอริลลา (65% เทียบกับ 44%) — ยืนยัน · https://labs.wsu.edu/attention-perception-performance/documents/2016/05/simons_chabris_99.pdf/
- Drew, T., Võ, M. L.-H. & Wolfe, J. M. (2013). The invisible gorilla strikes again. Psychological Science 24: 1848–1853 · รังสีแพทย์ 24 คน 20 คนไม่รายงานกอริลลาขนาดราว 48 เท่าของก้อนเนื้อเฉลี่ย · คนที่พลาดส่วนใหญ่มองตรงตำแหน่งนั้นแล้ว — ยืนยันผ่านแหล่งรอง · https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC3964612/
- Kuhn, G. & Land, M. F. (2006). There's more to magic than meets the eye. Current Biology 16: R950–R951 · 68% บอกว่าเห็นลูกบอลหายกลางอากาศ ตาไม่ได้ตามเส้นทางนั้น — ยืนยันผ่านแหล่งรอง (ข่าวเผยแพร่ของสำนักพิมพ์) · https://www.sciencedaily.com/releases/2006/11/061120130533.htm
- Kuhn, G. & Tatler, B. W. (2005). Magic and fixation: now you don't see it, now you do. Perception 34: 1155–1161 · 2 ใน 20 จับได้รอบแรก 20 ใน 20 รอบที่สอง · การจับได้ไม่ขึ้นกับระยะของตาจากจุดที่บุหรี่หล่น — ยืนยันผ่านแหล่งรอง · https://www.frontiersin.org/journals/psychology/articles/10.3389/fpsyg.2014.01461/full
- Apollo Robbins · TED talk "The art of misdirection" TEDGlobal 2013 — ยืนยัน · เรื่องหน่วยอารักขาของ Jimmy Carter ปี 2001 เป็นคำเล่าของเขาเอง — อ่อน · https://www.ted.com/talks/apollo_robbins_the_art_of_misdirection
- บทนี้จะผิดเมื่อ การทำซ้ำขนาดใหญ่พบว่าสัดส่วนคนที่มองไม่เห็นสิ่งไม่คาดคิด ใกล้ศูนย์ เมื่อความสนใจถูกจองไว้กับงานอื่น
บทที่ 4 · ไพ่ของคุณหายไป
- Simons, D. J. & Levin, D. T. (1998). Failure to detect changes to people during a real-world interaction. Psychonomic Bulletin & Review 5: 644–649 · Cornell · 7 ใน 15 สังเกตได้ ทุกคนที่สังเกตได้เป็นนักศึกษาวัยใกล้เคียงผู้ทดลอง · ชุดคนงานก่อสร้าง 4 ใน 12 — ยืนยัน · https://link.springer.com/article/10.3758/BF03208840
- Princess Card Trick · เครดิต Henry Hardin ราวปี 1905 · โฆษณาในนิตยสาร Mahatma เดือนพฤศจิกายน 1903 ใช้ชื่อ The Prince's Card Trick — ยืนยันผ่านแหล่งรอง · https://geniimagazine.com/wiki/index.php?title=Princess_Card_Trick
- ไพ่สองชุดในบท: ไม่มีใบไหนในห้าใบหลังที่อยู่ในหกใบแรก ตรวจด้วยการเทียบรายชื่อ
- การใส่การเคลื่อนไหวให้สิ่งที่เปลี่ยนบนหน้าจอ เป็นแนวปฏิบัติทั่วไปในการออกแบบหน้าจอ เล่มนี้ไม่ได้อ้างตัวเลขใด
- บทนี้จะผิดเมื่อ การทำซ้ำพบว่าคนสังเกตการสลับตัวคนได้เกือบทุกครั้งในสถานการณ์จริง
บทที่ 5 · เลือกเองแท้ ๆ
- กลช้างสีเทาในเดนมาร์ก · ต้นกำเนิดไม่ทราบ — ไม่มีแหล่งยืนยันว่าใครคิด
- เลขคณิต: 1 ถึง 10 คูณ 9 แล้วบวกหลัก ได้ 9 ทุกตัว ตรวจทั้งสิบตัว · 9 ลบ 5 = 4 · ตัวที่ 4 = D
- ประเทศที่ชื่อภาษาอังกฤษขึ้นต้นด้วย D: Democratic Republic of the Congo, Denmark, Djibouti, Dominica, Dominican Republic · "Denmark ผุดขึ้นก่อน" เป็นการเดาของคนคิดกล ไม่มีใครนับ
- สวนสัตว์โคเปนเฮเกน · โรงช้างออกแบบโดย Foster + Partners เปิดปี 2008 — ยืนยัน · https://www.dezeen.com/2008/06/11/elephant-house-at-copenhagen-zoo-by-foster-partners/ · ช้างเอเชียชื่อ Mun คลอดลูกตัวผู้ เดือนมีนาคม 2026 — ยืนยัน · https://cphpost.dk/2026-03-12/news/round-up/rare-birth-copenhagen-zoo-welcomes-new-elephant-baby/
- Olson, J. A., Amlani, A. A., Raz, A. & Rensink, R. A. (2015). Influencing choice without awareness. Consciousness and Cognition 37: 225–236 · ชักนำการเลือกได้ 98% · 9% รู้สึกว่ามีอะไรชักจูง — ยืนยัน (บทคัดย่อ) · https://www.sciencedirect.com/science/article/abs/pii/S1053810015000057
- Kubovy, M. & Psotka, J. (1976). The predominance of seven and the apparent spontaneity of numerical choices. Journal of Experimental Psychology: Human Perception and Performance 2: 291–294 · เลข 7 ราว 28% — ยืนยันผ่านแหล่งรอง
- Johansson, P., Hall, L., Sikström, S. & Olsson, A. (2005). Failure to detect mismatches between intention and outcome in a simple decision task. Science 310: 116–119 · 120 คน · จับได้ทันที 13% ของการสลับ · รวมทุกวิธีวัดไม่เกิน 26% — ยืนยัน · https://www.lucs.lu.se/fileadmin/user_upload/lucs/2011/01/Johansson-et-al.-2005-Failure-to-Detect-Mismatches-Between-Intention-and-Outcome-in-a-Simple-Decision-Task.pdf
- Johnson, E. J. & Goldstein, D. (2003). Do defaults save lives? Science 302: 1338–1339 · แบบออนไลน์ 161 คน ค่าเริ่มต้นแบบต้องติ๊กออกได้ผู้บริจาคราวสองเท่า · ประเทศในยุโรปสองกลุ่มต่างกันราวหกสิบจุดและไม่ทับกัน — ยืนยันผ่านแหล่งรอง (ตัวเลขในกราฟ) · https://www.science.org/doi/10.1126/science.1091721
- บทนี้จะผิดเมื่อ มีคนทำซ้ำงานของ Olson และคณะแล้วชักนำได้น้อยลงมาก หรือคนจับได้ว่าภาพถูกสลับเกินครึ่งในงาน choice blindness
บทที่ 6 · ม้าที่ตอบเลขถูก
- Clever Hans · Oskar Pfungst (1907) · ตอบถูกเฉพาะเมื่อคนถามรู้คำตอบและม้ามองเห็นคนถาม — ยืนยันผ่านแหล่งรอง · ตัวเลข 89% และ 6% ที่อ้างกันต่อมา เล่มนี้ไม่ได้พิมพ์ เพราะยังไม่ได้เทียบกับต้นฉบับของ Pfungst · https://en.wikipedia.org/wiki/Clever_Hans
- Forer, B. R. (1949). The fallacy of personal validation. Journal of Abnormal and Social Psychology 44: 118–123 · นักศึกษา 39 คน คะแนนเฉลี่ย 4.26 จาก 5 — ยืนยันผ่านแหล่งรอง
- Weizenbaum, J. (1966). ELIZA. Communications of the ACM 9: 36–45 — ยืนยัน · เรื่องเลขานุการเป็นคำเล่าของ Weizenbaum เอง — อ่อน · Computer Power and Human Reason (1976) ข้อความเรื่องความคิดหลงผิดอย่างรุนแรงในคนปกติ เล่มนี้ถอดความ ไม่อ้างคำต่อคำ เพราะแหล่งรองพิมพ์ถ้อยคำไม่ตรงกัน · https://www.smithsonianmag.com/history/why-the-computer-scientist-behind-the-worlds-first-chatbot-dedicated-his-life-to-publicizing-the-threat-posed-by-ai-180987971/
- cold reading เป็นศัพท์ในวงการมายากลสายอ่านใจ
- บทนี้จะผิดเมื่อ มีงานแสดงว่าคนให้คะแนนคำบรรยายกลาง ๆ ต่ำพอ ๆ กับคำบรรยายของคนอื่น เมื่อเชื่อว่าคำบรรยายนั้นเขียนมาเพื่อตัวเอง
บทที่ 7 · กลที่ไม่เคยมีใครเล่น
- กลเชือกอินเดีย · Chicago Tribune 8 สิงหาคม 1890 ลงชื่อ Fred S. Ellmore เขียนโดย John Wilkie · ประกาศแก้ราวเดือนธันวาคม 1890 · Lamont, P. (2004). The Rise of the Indian Rope Trick — ยืนยันผ่านแหล่งรอง · https://en.wikipedia.org/wiki/Indian_rope_trick
- Wiseman, R. & Greening, E. (2005). 'It's still bending': verbal suggestion and alleged psychokinetic ability. British Journal of Psychology 96: 115–127 · ครั้งที่หนึ่ง 9/23 เทียบกับ 1/23 · ครั้งที่สอง 19/52 เทียบกับ 0/48 · ผู้เชื่อเรื่องพลังจิตไม่ได้ถูกชักนำง่ายกว่า — ยืนยัน · https://cortecs.org/wp-content/uploads/2014/01/CorteX_Wiseman_Greening_it_still_bending.pdf
- Loftus, E. F. & Palmer, J. C. (1974). Reconstruction of automobile destruction. Journal of Verbal Learning and Verbal Behavior 13: 585–589 · 40.8 เทียบกับ 34.0 ไมล์ต่อชั่วโมง · กระจกแตก 16/50, 7/50, 6/50 — ยืนยันผ่านแหล่งรอง
- Robert-Houdin ในแอลเจียร์ 28–29 ตุลาคม 1856 · เรื่องการลุกฮือสงบลงมาจากบันทึกความทรงจำของเขาเองเกือบทั้งหมด · การเทียบบทสัมภาษณ์ 1857 กับบันทึก 1858 โดย Jim Steinmeyer — ยืนยัน · https://jimsteinmeyer.com/2022/04/13/what-we-hide-problems-in-algeria-part-one/
- Jasper Maskelyne · เรื่องคลองสุเอซและท่าเรืออเล็กซานเดรียไม่มีเอกสารรองรับ · Richard Stokes และ Rick Stroud — ยืนยันผ่านแหล่งรอง · https://en.wikipedia.org/wiki/Jasper_Maskelyne
- คลิปสาธิต Gemini ของ Google ธันวาคม 2023 · Google ยืนยันกับ Bloomberg ว่าใช้ภาพนิ่งและคำสั่งตัวอักษร ตัดความหน่วง — ยืนยันผ่านแหล่งรอง · https://mobilesyrup.com/2023/12/08/google-gemini-demo-video-staged/
- บทนี้จะผิดเมื่อ พบบันทึกร่วมสมัยที่ตรวจสอบได้ของกลเชือกอินเดียแบบที่เล่าต่อกัน ก่อนปี 1890
บทที่ 8 · คนที่หลอกง่ายที่สุดในห้อง
- Project Alpha · McDonnell Laboratory for Psychical Research, Washington University · เปิดปี 1979 ทุน 500,000 ดอลลาร์ · จดหมายข้อควรระวัง 11 ข้อของ Randi · Shaw กับ Edwards อายุสิบเจ็ดและสิบแปดปี แหล่งไม่ตรงกันว่าใครอายุเท่าไร 1979–1982 · แถลงข่าวมกราคม 1983 — ยืนยันผ่านแหล่งรอง · ข้อโต้แย้งเรื่องบทบาทของ Randi จากพอดแคสต์ปี 2023 พิมพ์ไว้ในบท · https://en.wikipedia.org/wiki/Project_Alpha_(hoax) · https://skepticalinquirer.org/wp-content/uploads/sites/29/uploads/files/martin-gardner-pdfs/landmark-pk-hoax.pdf
- Cottingley Fairies · ภาพ 1917 และ 1920 · บทความของ Doyle ใน Strand ฉบับคริสต์มาส 1920 · คำสารภาพปี 1983 · Frances ยืนยันว่าภาพที่ห้าเป็นของจริง — ยืนยันผ่านแหล่งรอง · https://en.wikipedia.org/wiki/Cottingley_Fairies
- พิธีที่ Atlantic City 17 มิถุนายน 1922 · ข้อความ 15 หน้า เป็นภาษาอังกฤษ ขึ้นต้นด้วยกางเขน — ยืนยันผ่านแหล่งรอง · https://www.wildabouthoudini.com/2019/06/the-mama-message.html
- Margery และรางวัล 2,500 ดอลลาร์ของ Scientific American ปี 1924 · Houdini เป็นกรรมการหนึ่งในห้า — ยืนยันผ่านแหล่งรอง · https://www.pbs.org/wgbh/americanexperience/features/houdini-margery-pamphlet/
- Uri Geller ในรายการ The Tonight Show ปี 1973 · Randi แนะให้ทีมงานเตรียมอุปกรณ์เอง — ยืนยันผ่านแหล่งรอง · https://en.wikipedia.org/wiki/Uri_Geller
- บทนี้จะผิดเมื่อ มีงานแสดงว่านักวิทยาศาสตร์ที่ไม่มีนักมายากลช่วย จับการโกงที่ตั้งใจได้ดีพอ ๆ กับที่มีนักมายากลอยู่ในห้อง
บทที่ 9 · หัวเราะอยู่ก็คิดไม่ทัน
- Suls, J. M. (1972). A two-stage model for the appreciation of jokes and cartoons. ใน Goldstein & McGhee (บรรณาธิการ) The Psychology of Humor — ยืนยัน (ความรู้มาตรฐาน)
- Hurley, M. M., Dennett, D. C. & Adams, R. B. (2011). Inside Jokes. MIT Press · ข้อเสนอเชิงทฤษฎี ไม่ใช่ผลการทดลอง — อ่อน (ในฐานะหลักฐาน) · https://scholars.duke.edu/display/pub913898
- Danek, A. H., Fraps, T., von Müller, A., Grothe, B. & Öllinger, M. (2014). Working wonders? Investigating insight with magic tricks. Cognition 130: 174–185 — ยืนยัน (บทคัดย่อ) · https://philpapers.org/rec/DANWWI
- มุกหมอกับเปียโนเป็นมุกเก่าที่เล่าต่อกันมา ไม่ทราบผู้แต่ง
- บทนี้จะผิดเมื่อ มีงานแสดงว่าเสียงหัวเราะไม่ลดความสามารถในการจับสิ่งผิดปกติในช่วงเวลานั้น
บทที่ 10 · บนจอไม่มีแฟ้ม
- Xerox Star เปิดตัวเมษายน 1981 · Smith และคณะ (1982). Designing the Star User Interface. BYTE — ยืนยัน · https://guidebookgallery.org/articles/designingthestaruserinterface/
- Kay, A. (1984). Computer Software. Scientific American 251(3): 41–47 · user illusion และการเปรียบกับละคร เล่มนี้ถอดความ ไม่อ้างคำต่อคำ เพราะยังไม่ได้เทียบกับหน้าต้นฉบับ — ยืนยันผ่านแหล่งรอง · https://worrydream.com/refs/Kay_1984_-_Computer_Software.pdf
- Clarke, A. C. (1968). จดหมายใน Science 159: 255, 19 มกราคม 1968 · Profiles of the Future ฉบับปรับปรุง 1973 — ยืนยัน · https://www.science.org/doi/10.1126/science.159.3812.255.c
- Pepper's ghost · Henry Dircks 1858 · John Henry Pepper คริสต์มาสอีฟ 1862 ที่ Royal Polytechnic ในละคร The Haunted Man — ยืนยันผ่านแหล่งรอง · https://en.wikipedia.org/wiki/Pepper%27s_ghost · ฉากห้องบอลรูมของ Haunted Mansion — ยืนยันผ่านแหล่งรอง · Tupac ที่ Coachella เมษายน 2012 ระบบ Musion Eyeliner — ยืนยัน · https://www.npr.org/sections/therecord/2012/04/17/150820261/how-that-tupac-hologram-at-coachella-worked
- The Turk · von Kempelen สร้างปี 1769 แสดงต่อราชสำนักเวียนนาปี 1770 · ไฟไหม้ 1854 ฟิลาเดลเฟีย — ยืนยันผ่านแหล่งรอง · https://en.wikipedia.org/wiki/Mechanical_Turk
- Amazon Mechanical Turk เปิด 2005 ปิด 30 กันยายน 2026 · คำว่า artificial artificial intelligence เป็นคำที่อ้างว่า Bezos พูด ยังไม่พบต้นฉบับ — ยืนยัน (วันปิด) · https://www.cnbc.com/2026/08/25/amazon-service-that-jeff-bezos-called-artificial-ai-is-shutting-down.html
- Kelley, J. F. (1984). An iterative design methodology for user-friendly natural language office information applications. ACM Transactions on Office Information Systems 2(1): 26–41 · CHI '83 — ยืนยัน · https://uxpajournal.org/wp-content/uploads/sites/7/pdf/JUS_Kelley_May2018.pdf
- Spolsky, J. (2002). The Law of Leaky Abstractions. 11 พฤศจิกายน 2002 — ยืนยัน · https://www.joelonsoftware.com/2002/11/11/the-law-of-leaky-abstractions/
- บทนี้จะผิดเมื่อ — (บทนี้เล่าประวัติและการเปรียบเทียบ ไม่มีข้ออ้างเชิงทดลองที่ล้มได้ นอกจากข้อเท็จจริงทางประวัติศาสตร์แต่ละแถวข้างบน)
บทที่ 11 · ปุ่มที่ไม่ได้ต่อกับอะไร
- Luo, M. (2004). For Exercise in New York Futility, Push Button. New York Times, 27 กุมภาพันธ์ 2004 · ราว 3,250 ปุ่ม มากกว่า 2,500 ไม่ทำงาน — ยืนยันผ่านแหล่งรอง (หน้า NYT เปิดไม่ได้ในวันที่ตรวจ) · https://www.nytimes.com/2004/02/27/nyregion/for-exercise-in-new-york-futility-push-button.html
- Wall Street Journal 15 มกราคม 2003 เรื่องเทอร์โมสตัทในสำนักงาน — ยืนยันผ่านแหล่งรอง · https://www.wsj.com/articles/SB1042577628591401304
- Buell, R. W. & Norton, M. I. (2011). The Labor Illusion. Management Science 57(9): 1564–1579 · 62% และ 63% เทียบกับ 42% และ 23% — ยืนยัน · https://pubsonline.informs.org/doi/10.1287/mnsc.1110.1376
- Wisniewski, M. (2016). Wells Fargo tries to make logging in as easy as blinking. American Banker, 31 พฤษภาคม 2016 — ยืนยัน · https://www.americanbanker.com/news/wells-fargo-tries-to-make-logging-in-as-easy-as-blinking
- Harrison, C., Yeo, Z. & Hudson, S. E. (2010). Faster Progress Bars. CHI 2010: 1545–1548 · ราว 11% — ยืนยันผ่านแหล่งรอง · https://www.chrisharrison.net/index.php/Research/ProgressBars2
- Stone, A. (2012). Why Waiting Is Torture. New York Times, 18 สิงหาคม 2012 · เรื่องสนามบินฮิวสตันไม่มีใครตามไปพบต้นทาง — อ่อน (เรื่องเล่า) · https://matadornetwork.com/read/baggage-claim-wait/
- ข้ออ้างว่า TurboTax หรือบริษัทอื่นสร้างการรอปลอม มีแต่ในบล็อก เล่มนี้จึงไม่พิมพ์
- บทนี้จะผิดเมื่อ การทำซ้ำของ Buell กับ Norton พบว่าการเห็นงานระหว่างรอไม่เปลี่ยนความชอบ
บทที่ 12 · ห้ามเซอร์ไพรส์
- Law of Least Astonishment · PL/I Bulletin ฉบับที่ 5 (ACM SIGPLAN Notices 2(12), ธันวาคม 1967) — ยืนยันผ่านแหล่งรอง (เล่มนี้ไม่ได้เปิดหน้านั้นเอง) · https://en.wikipedia.org/wiki/Principle_of_least_astonishment
- หลักข้อแรกของ Teller · แหล่งเดียวกับบทที่ 2
- การแยกระหว่างความไม่คาดคิดแบบ Shannon กับการเปลี่ยนความเชื่อ เป็นเหตุผลของเล่มนี้ที่สร้างจากนิยามของ Itti กับ Baldi
- "ความประหลาดใจอยู่ในตอนจบ ไม่อยู่ในคันโยก" เป็นความเห็นของเล่มนี้ ไม่ใช่ผลการวัด
- บทนี้จะผิดเมื่อ มีงานแสดงว่าการเปลี่ยนตำแหน่งปุ่มควบคุมโดยไม่บอก เพิ่มความพึงพอใจของผู้ใช้ประจำ
บทที่ 13 · มือเดียวกัน คนละสัญญา
- ประโยคของ Karl Germain · ฉบับเก่าที่สุดที่ตามได้คือการยกอ้างโดย Jamy Ian Swiss ปี 2013 ต้นฉบับยังไม่พบ — อ่อน · https://archive.randi.org/site/index.php/swift-blog/2055-the-meaning-of-honest-lying-.html
- ศูนย์ปราบปรามอาชญากรรมทางเทคโนโลยีสารสนเทศ สำนักงานตำรวจแห่งชาติ · แจ้งความมากกว่า 1.09 ล้านเรื่องตั้งแต่ปี 2022 ถึง 24 พฤศจิกายน 2025 · ความเสียหายรวมมากกว่าหนึ่งแสนล้านบาท ราว 77 ล้านบาทต่อวัน — ยืนยันผ่านแหล่งรอง · https://www.nationthailand.com/news/general/40058704
- EPA notice of violation 18 กันยายน 2015 · Volkswagen ราว 480,000 คัน — ยืนยัน · https://epa.gov/vw/learn-about-volkswagen-violations
- Harry Brignull · darkpatterns.org ปี 2010 ปัจจุบัน deceptive.design — ยืนยัน · https://deceptive.design/about-us/
- FTC v. Amazon · ฟ้อง 21 มิถุนายน 2023 · ยอมความ 25 กันยายน 2025 · 2,500 ล้านดอลลาร์ (ค่าปรับ 1,000 ล้าน เงินคืน 1,500 ล้าน ลูกค้าราว 35 ล้านคน) — ยืนยัน · https://www.ftc.gov/news-events/news/press-releases/2025/09/ftc-secures-historic-25-billion-settlement-against-amazon
- Just Walk Out · The Information เมษายน 2024 (ต้องสมัครสมาชิก เล่มนี้อ่านผ่านแหล่งรอง) · คำปฏิเสธของ Amazon — ยืนยันผ่านแหล่งรอง ทั้งสองฝั่ง · https://www.axios.com/2024/04/17/amazon-walk-out-store-technology-grocery-expansion
- สายด่วน AOC 1441 กระทรวงดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคม ตลอด 24 ชั่วโมง — ยืนยัน · https://www.prd.go.th/th/content/category/detail/id/9/iid/228754
- บทนี้จะผิดเมื่อ สายด่วน 1441 เปลี่ยนหมายเลขหรือยุติบริการ ให้ตรวจก่อนใช้
บทที่ 14 · เฉลยแล้วยังอ้าปากค้าง
- กระดานสี่สิบสองช่องสร้างโดยเล่มนี้: ตัวเลขก้าวสุ่มจาก 1 ถึง 9 แล้วคัดกระดานที่ทุกจุดเริ่ม 1 ถึง 10 จบที่ช่องเดียวกัน · ตรวจด้วยโปรแกรม ทั้งสิบจุดเริ่มจบที่ช่อง 40 และบรรจบกันหมดที่ช่อง 29 · ในกระดานสุ่ม 200,000 กระดานที่ยาวเท่านี้ ทุกจุดเริ่มบรรจบกันราว 55% — คำนวณเอง
- Kruskal count · Martin Kruskal · Fulves & Gardner (1975), Gardner (1978) · Pollard, J. M. (1978). Monte Carlo methods for index computation (mod p). Mathematics of Computation 32: 918–924 · การเชื่อมโยงสองเรื่องนี้ในงานของ Lagarias, Rains & Vanderbei และ Montenegro & Tetali (2009) — ยืนยัน · https://faculty.uml.edu/rmontenegro/research/kruskal_count/index.html
- Leavitt, J. D. & Christenfeld, N. J. S. (2011). Story spoilers don't spoil stories. Psychological Science 22: 1152–1154 · Johnson, B. K. & Rosenbaum, J. E. (2015) · Levine, W. H., Betzner, M. & Autry, K. S. (2016) · Daniel & Katz — ผลเล็กและไปคนละทาง ไม่พบการวิเคราะห์อภิมาน · https://eric.ed.gov/?id=EJ1112914
- การเฉลยกลมายากลกับความทึ่ง · ไม่พบงานทดลองที่ผ่านการกลั่นกรองวัดตรง ๆ ณ วันที่ตรวจ
- Keltner, D. & Haidt, J. (2003). Approaching awe, a moral, spiritual, and aesthetic emotion. Cognition and Emotion 17: 297–314 — ยืนยัน
- Gruber, M. J., Gelman, B. D. & Ranganath, C. (2014). States of curiosity modulate hippocampus-dependent learning via the dopaminergic circuit. Neuron 84: 486–496 — ยืนยัน (บทคัดย่อ) · https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/25284006/
- Ozono, H. และคณะ (2021). Magic Curiosity Arousing Tricks (MagicCATs). Behavior Research Methods 53: 188–215 · 166 คลิป — ยืนยันผ่านแหล่งรอง · https://link.springer.com/article/10.3758/s13428-020-01431-2
- Houdini เสียชีวิต 31 ตุลาคม 1926 ที่ดีทรอยต์ · Final Houdini Séance 31 ตุลาคม 1936 บนดาดฟ้าโรงแรม Knickerbocker — ยืนยันผ่านแหล่งรอง · https://en.wikipedia.org/wiki/Bess_Houdini
- บทนี้จะผิดเมื่อ มีงานทดลองแสดงว่าการเฉลยวิธีของกลลดความทึ่งลงทุกครั้งและไม่มีอะไรเพิ่มขึ้นแทน
เล่มนี้จะผิดเมื่อ
ข้ออ้างหลักของทั้งเล่มคือ ความประหลาดใจมีขนาดตามความมั่นใจที่ถูกพัง และนักมายากลทำงานส่วนใหญ่กับความคาดหวังของคนดู ไม่ใช่กับของในมือ ถ้ามีงานวัดที่แสดงว่าความประหลาดใจต่อกลมายากลไม่ขึ้นกับสิ่งที่คนดูคาดไว้ก่อน หรือการทำให้คนดูมั่นใจมากขึ้นก่อนตอนจบไม่ได้เพิ่มความประหลาดใจ แกนของเล่มนี้ล้ม
ส่วนกลทั้งหกที่เล่มนี้เล่นกับคุณ เล่มนี้ไม่ได้วัดว่าได้ผลกับผู้อ่านกี่คนในทุกร้อยคน ถ้าคุณจับได้ทุกกล คุณคือคนที่นักมายากลทุกคนอยากให้มานั่งแถวหน้า เพื่อจะได้รู้ว่าต้องซ้อมอะไรเพิ่ม
จบเล่มNothing Up My Sleeve — Magic and the Craft of Surpriseกลับหน้าหนังสือ